
۱۹ خرداد ۱۴۰۵-هه نگاو
موج جدید اجرای حکم اعدام زندانیان سیاسی در ایران، منجر به افزایش نگرانیها در خصوص خطر اجرای حکم اعدام هشت زندانی سیاسی کورد به نامهای پخشان عزیزی، پژمان توبرهریزی، حاتم اوزدمیر، یوسف احمدی، آرمان معرفتی، محمد فرجی، رئوف شیخمعروفی و محسن اسلامخواه شده است. قابل ذکر است از میان این افراد، محسن اسلامخواه زمانی کە در رابطە با اعتراضات جنبش “ژن، ژیان، ئازادی”، تحت بازداشت قرار گرفته، تنها ۱۶ سال سن داشته و بر اساس آیین دادرسی جمهوری اسلامی نیز مصداق “کودک مجرم” محسوب میشود.
بر اساس گزارش رسیده به سازمان حقوق بشری ههنگاو، با افزایش اجرای احکام اعدام زندانیان سیاسی در شرایط تنشهای موجود در ایران، نگرانیها درباره اجرای حکم اعدام پخشان عزیزی، پژمان توبرهریزی، حاتم اوزدمیر، یوسف احمدی، آرمان معرفتی، محمد فرجی، رئوف شیخمعروفی و محسن اسلامخواه، هشت زندانی سیاسی کورد محبوس در زندانهای اوین، قزلحصار، ارومیه، سنندج (سنه) و بوکان افزایش یافته است.
این زندانیان در روندی غیر شفاف و در تضاد با موازین برگزاری یک دادگاه عادلانه، بر اساس اعترافات اجباری اخذ شده تحت شکنجه و انتساب اتهامات سیاسی و امنیتی توسط دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران بدون ارائە مستندات محکم، به اعدام محکوم شدهاند، در طول دوران بازداشت و حبس از اساسی ترین حقوق خود محروم بودهاند و در حال حال حاضر با وجود شرایط کنونی حاکم در ایران، جان آنها بیش از پیش در معرض خطر اجرای حکم اعدام قرار گرفته است.
همزمان با جنگ میان ایران_آمریکا و اسرائیل و همچنین در حین آتش بس نیز اجرای اعدام زندانیان سیاسی از سوی جمهوری اسلامی ایران شدت یافتە است و مقامات حکومتی در موضعگیریهای خود، زندانیان سیاسی و مخالفان را با طرح اتهامات سیاسی و امنیتی به کشتار وسیعتر تهدید کردهاند.
با استناد به آمار به ثبت رسیده در مرکز آمار و اسناد سازمان حقوق بشری ههنگاو، از ابتدای سال ۲۰۲۶ تاکنون حکم اعدام دستکم ۴۶ زندانی سیاسی و عقیدتی از جمله ۸ زندانی کورد به نامهای ناصر بکرزاده، محراب عبداللەزاده، رامین زله، کریم معروفپور، ارسلان شیخی، آمانج کاروانچی، اشکان مالکی و مهرداد محمدینیا در زندانهای مختلف ایران اجرا شده است.
زندانیان سیاسی کورد در خطر اجرای حکم اعدام؛
پخشان عزیزی
زندانی سیاسی کورد اهل مهاباد، فعال حقوق زنان و مددکار اجتماعی، ۲۴ خرداد ماه ۱۴۰۳ (۱۴ آگوست ۲۰۲۴)، توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “ایمان افشاری” بابت اتهام “بغی” به اعدام محکوم شد و این حکم از سوی شعبه ۳۹ دیوان عالی جمهوری اسلامی ایران عیناً تایید شد.
درخواست اعاده دادرسی این زندانی سیاسی دو بار از سوی دیوان عالی ایران رد شد.
پخشان عزیزی، روز ١٣ مرداد ماه ١٤٠٢، در شهرک خرازی شهر تهران توسط نیروهای وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی ایران بازداشت شد و اکنون در بند زنان زندان اوین تهران بهسر میبرد.
این مددکار کورد، به دلیل فشار و تهدید مداوم نهادهای امنیتی پیشتر از ایران خارج شده بود و ضمن تحقیقات پیرامون وضعیت زنان در اقلیم کوردستان و کوردستان سوریه (روژاوا)، در راستای بهبود این وضعیت، اقداماتی را در قالب مددکاری اجتماعی به انجام رسانده بود.
پژمان توبرهریزی
زندانی سیاسی کورد ۳۲ ساله اهل کرمانشاه (کرماشان)، ۱۰ شهریور ماه ۱۴۰۴ (۱ سپتامبر ۲۰۲۵)، بابت اتهام “افساد فی الارض” از طریق عضویت در سازمان مجاهدین خلق توسط شعبه ۲۸ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی “عموزاد” به اعدام محکوم شد.
این زندانی سیاسی ۹ بهمن ماه ۱۴۰۳ (۲۸ ژانویه ۲۰۲۵) توسط نیروهای حکومتی در تهران بازداشت شد و هماکنون در زندان اوین تهران نگهداری میشود.
او در طول دوران بازداشت خود تحت شکنجههایی از جمله شوک الکتریکی و ضربوجرح شدید قرار داشت و هفتهها بدون دسترسی به خدمات درمانی نگهداری میشد.
یوسف احمدی
زندانی سیاسی کورد ۴۱ ساله و اهل بانه، شهریور ماه ۱۴۰۲ (سپتامبر ۲۰۲۳)، توسط شعبهی اول دادگاه انقلاب سنندج به ریاست قاضی “سعیدی” بابت اتهام “بغی” از طریق عضویت در حزب دمکرات کوردستان ایران به اعدام محکوم شد و این حکم زمستان همان سال توسط شعبه ۳۹ دیوان عالی عیناً تایید شد.
این زندانی سیاسی روز یکشنبه ۷ اردیبهشت ماه ۱۳۹۹ (۲۶ اوریل) توسط نیروهای حکومتی با بکارگیری خشونت شدید بازداشت و پس از تحمل دورهای طولانی در بازداشتگاه اداره اطلاعات سنندج، به زندان مرکزی این شهر منتقل شد.
اعترافات اجباری از یوسف احمدی در شرایطی صورت گرفت که چند مهره از ستون فقرات او بر اثر شکنجه آسیب دیده و بارها بر اثر ضربوشتم با کابل برق بیهوش شده بود. همچنین نیروهای حکومتی با تهدید به آسیبرساندن به نزدیکان او تلاش کرده بودند تا او را وادار به پذیرش اتهامات کنند.
یوسف احمدی هنگام بازداشت زخمی بود و پیش از آن نیز از ناحیۀ بازو دچار شکستگی بوده است، با این حال در بازداشتگاه اداره اطلاعات سنندج هیچگونه رسیدگی پزشکی مناسبی به او ارائه نشده است. وی پیشتر نیز به دلیل بیماری صرع تحت نظر متخصص اعصاب و روان قرار داشته، اما در دوران بازجویی از دسترسی به درمان محروم بوده است.
حاتم اوزدمیر
زندانی سیاسی ۲۹ ساله اهل استان آگری کوردستان ترکیه و محبوس در زندان مرکزی ارومیه، اردیبهشت ماه ۱۴۰۳ توسط شعبهی ۳ دادگاه انقلاب ارومیه به ریاست قاضی “نجفزاده” بابت اتهام “محاربه” به اعدام محکوم شد و این حکم شهریور ماه همان سال توسط شعبه ۹ دیوان عالی تأیید شد.
درخواست اعاده دادرسی این زندانی دو بار توسط دیوان عالی رد شده است.
حاتم اوزدمیر ۱١ تیر ماه ۱۳٩۸ به همراه گروهی از اعضای حزب کارگران کوردستان (پکک) در مناطق مرزی چالدران در کمین نیروهای قرارگاه حمزه سیدالشهدا سپاه پاسداران گرفتار شدند و در حالیکه با اصابت گلولهی خمپارەی این نیروها بیهوش و زخمی شده بود، بازداشت و به بازداشتگاه قرارگاه رمضان سپاه ارومیه انتقال یافت.
این زندانی سیاسی پس از حدود ۵۰ روز بازجویی و شکنجه در این بازداشتگاه، به زندان مرکزی ارومیه منتقل شد. وی در طی دوران حبس خود علیرغم ابتلا به بیماری سنگ کلیه و توصیه پزشک به انجام عمل جراحی از دسترسی به خدمات پزشکی محروم بوده است.
آرمان معرفتی
شهروند ۳۸ ساله کورد، اهل سقز و از بازداشتشدگان اعتراضات دی ماه در تهران، به همراه اشکان مالکی و مهرداد محمدینیا، در یک پرونده مشترک با اتهام “محاربه” توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ابوالقاسم صلواتی به اعدام محکوم شد.
حکم اعدام هم پروندهایهای وی، ۱۱ خردادماه ۱۴۰۵ بصورت مخفیانه به اجرا درآمد.
آرمان ۳ خردادماه سال جاری، از زندان فشافویه (تهران بزرگ) به زندان قزلحصار کرج منتقل شده است. چند روز پیش از انتقال به نزدیکان این زندانی گفته شده بود که پرونده به دیوان عالی فرستاده شده است اما تاکنون هیچ اطلاعی از وضعیت او در دست نیست.
آرمان معرفتی در ابتدا بعنوان متهم ردیف سوم، با اتهام «اجتماع و تبانی» مواجه بود، اما در جریان دادرسی، قاضی صلواتی اتهام وی را به «مشارکت در اقدامات عملیاتی علیه امنیت کشور، ورود به اماکن مذهبی به قصد تخریب و مشارکت در آتشزدن مسجد و حوزه علمیه» تغییر و مبنای صدور حکم اعدام قرار داد.
دستگاه قضایی جمهوری اسلامی ایران اتهام تخریب و ایجاد حریق در «مسجد جعفری» و «حوزه علمیه امام هادی» در کوی نصر (گیشا) تهران و تخریب اموال عمومی در شامگاه ۱۹ دیماه ۱۴۰۴ را به این سه جوان کورد نسبت داد.
این درحالیست که آرمان معرفتی به نزدیکانش گفته است که “من فقط یک سطل زباله را به خیابان آوردم، تمام کاری که کردم همین بود.”
آرمان معرفتی در یکی از میدانهای میوه و ترهبار تهران به کارگری مشغول بود، او پدر دو فرزند خردسال است و نامزد دارد.
رئوف شیخمعروفی، محمد فرجی و محسن اسلامخواه
رئوف شیخمعروفی ۲۴ ساله، محمد فرجی ۲۳ ساله و محسن اسلامخواه ۱۹ ساله، سه شهروند کورد اهل بوکان و محبوس در زندان مرکزی این شهر، اواخر بهمن ماه ۱۴۰۴ توسط شعبه یکم دادگاه انقلاب مهاباد از بابت اتهاماتی نظیر “محاربه” و “افساد فیالارض” به اعدام محکوم شدند.
پرونده این سه زندانی پس از اعتراض به دیوان عالی ارجاع شده اما تاکنون اطلاعی از آخرین وضعیت آن در دست نیست.
رئوف شیخاحمدی ۵ دی ۱۴۰۱، محمد فرجی ۲ اسفند ۱۴۰۲ و محسن اسلامخواه ۴ اسفند ۱۴۰۴ در رابطه با جنبش “ژن، ژیان، ئازادی” توسط نیروهای اداره اطلاعات در بوکان بازداشت شدند.
این شهروندان در طول دوره بازجویی جهت اخذ اعتراف اجباری شدیدترین شکنجههای جسمی و روانی را توسط مأموران متحمل شده بودند.
در رابطه با بازداشت محمد فرجی، نیروهای اداره اطلاعات ارومیه، در نقش مشتریان معمولی با این شهروند تماس گرفته و از او به عنوان مکانیک خودرو درخواست کرده بودند تا برای تعمیر یک ماشین در محل مورد نظرشان حاضر شود که پس از آن توسط این نیروها مورد ربایش قرار گرفت.
همچنین، محسن اسلامخواه که به دلیل فشار نهادهای حکومتی ایران را ترک کرده و به اقلیم کوردستان پناهنده شده بود، در خردادماه ١٤٠٤ به بوکان بازگشت و چندی بعد تحت بازداشت قرار گرفت.
زندانی سیاسی در زمان بازداشت در رابطە با اعتراضات ژن، ژیان، ئازادی در بوکان تنها ۱۶ سال سن داشته و پرونده او مصداق “کودک مجرم” است.