فرستنده خبر لیدا اشجعی 1396/2/11

خرید و فروش رأی یعنی پرداخت پول یا کالا در قبال رأی دادن به نامزدی است. خرید و فروش رأی نمونه بارزی است از فساد مالی در امر انتخابات و از تخلفاتی به شمار میرود که بنیان مردمسارانه انتخابات را متزلزل میسازد. رأیدهنده به دلیل نیاز مالی یا ناآگاهی از حقوق شهروندی، رأی و نظر خود را به مبلغی ناچیز میفروشد؛ تا سیاستمداری به قدرت برسد که منافع رای دهنده اولویت نخست وی نیست.
قوانین انتخاباتی در ایران به طور مشخص خرید و فروش رأی را جرم دانسته، آراء کسب شده از این راه را باطل میداند. با این حال، در بسیاری از انتخابات برگزار شده در کشور گزارشهایی مبنی بر خرید و فروش رأی منتشر شده. حتی موضوع خرید و فروش رأی ذهن مقامات عالی جمهوری اسلامی را در بالاترین ردهها به خود مشغول ساخته. ازجمله، احمد جنتی، دبیر شورای نگهبان طی سخنانی گفت خرید و فروش رأی در کشور «رایج» شده. در ایران شورای نگهبان مسئول نظارت بر سلامت برگزاری انتخابات است.
ناظران انتخاباتی به خرید و فروش رأی از دید تخلف انتخاباتی مینگرند؛ موضوعی برای پیگیری پس از انتخابات. چنین نگاهی آنان را وا میدارد تا موارد ابطال رأی پس از برگزاری انتخابات را تعقیب و گزارش کنند. از سوی دیگر، مقامات انتظامی، قضائی و امنیتی کشور موضوع خرید و فروش رأی را جرم پیش از انتخابات در نظر میگیرند. از این رو، بیشتر گزارشهای مرتبط با این تخلف مربوط به دستگیری دستاندرکاران خرید و فروش رأی پیش یا در روز برگزاری انتخابات است. در ایران یکی از روشهای رایج خرید و فروش رأی، استفاده از شناسنامه جعلی است.